Dossier verplichte aov

Waar staan we

Het wetsvoorstel voor de verplichte aov is in behandeling bij de Tweede Kamer. Op 7 april 2026 besprak de commissie voor Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW) het wetsvoorstel Basisverzekering Arbeidsongeschiktheid Zelfstandigen (BAZ) in een procedurevergadering.

De commissie besloot het wetsvoorstel regulier in behandeling te nemen. Dat betekent dat de behandeling start met een schriftelijke vragenronde. De vragen worden voorgelegd aan de minister van SZW, die ze namens het ministerie beantwoordt.

Daarnaast organiseert de commissie een technische briefing. Tijdens deze briefing lichten ambtenaren van het ministerie van SZW het wetsvoorstel inhoudelijk toe aan Kamerleden.

Tijdslijnen

Het wetsvoorstel is 24 maart 2026 ingediend bij de Tweede Kamer.
Tot 20 mei 2026 kunnen Kamerleden hun vragen schriftelijk indienen. Daarna worden deze vragen voorgelegd aan de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid (SZW).
De commissie voor SZW organiseert een technische briefing voor Kamerleden. Ambtenaren van SZW lichten daarin het wetsvoorstel inhoudelijk toe.

Een aantal belangrijke wijzigingen

Het huidige wetsvoorstel van 12 september 2025 kent wat veranderingen ten opzichte van het eerdere concept wetsvoorstel uit juni 2024. Een aantal belangrijke veranderingen:

De wachttijd is 104 weken, in plaats van 52 weken.
De premie is 5,4% van het inkomen (winst uit onderneming), in plaats van 6,5%, met een maximum premie van 171 euro bruto per maand.
Franchise voor parttime-zelfstandigen die ook in loondienst werken.
Jaarlijks op 1 januari een overstapmoment

Laat je bijpraten

Naast bovenstaande wijzigingen zijn er ook wat kleinere wijzigingen die om uitleg vragen. Deze wijzigingen komen aan bod tijdens ons webinar over het nieuwe wetsvoorstel, speciaal voor adviseurs.

Deze video kun je alleen bekijken als je de cookies accepteert. Meer informatie over cookies

Termen en begrippen

Basisfunctiebeoordeling

Om te bepalen of je klant recht heeft op een uitkering wordt het arbeidsongeschiktheidscriterium ‘Basisfunctiebeoordeling’ gebruikt. Hierbij wordt gekeken of je klant nog in staat is om met algemeen geaccepteerde arbeid ten minste het wettelijk minimumloon per maand te verdienen. Als het oordeel ‘nee’ is, dan is je klant arbeidsongeschikt en kan hij in aanmerking komen voor een uitkering. Is het oordeel ‘ja’, dan ontvangt je klant geen uitkering. Dit is een absoluut criterium.

Overgangsrecht

Vrijstelling voor klanten die al een aov hebben
Zoals het er nu uitziet, kunnen IB-ondernemers die al een aov hebben vrijstelling krijgen voor de verplichte aov. Dit heet het ‘overgangsrecht’. Hun aov moet wel aan een aantal eisen voldoen. Je leest daar meer over onder Vrijstelling.

Opt-out

Een aov afsluiten, na invoering verplichte aov
Volgens het concept wetsvoorstel kunnen je klanten een verzekering bij een verzekeraar sluiten in plaats van de verplichte aov bij de overheid (opt-out). De dekking van de aov die je klant afsluit moet dan op een aantal onderdelen minimaal gelijk zijn aan de verplichte aov en mag niet goedkoper zijn dan de verplichte aov. Deze eisen zijn zwaarder dan bij een aov die onder het overgangsrecht valt.

Waarom wil de overheid de BAZ invoeren

Er zijn in Nederland veel zelfstandig ondernemers. Een groot deel van deze groep heeft geen inkomen bij (langdurige) arbeidsongeschiktheid. Om meerdere redenen voert de overheid de BAZ in. Onder andere:

De overheid vindt het belangrijk dat zelfstandigen een financieel vangnet hebben bij arbeidsongeschiktheid.
De overheid vindt het niet wenselijk dat de risico’s en kosten van arbeidsongeschiktheid van zelfstandigen bij de samenleving liggen.
Zelfstandigen die geen aov hebben gesloten, kunnen mogelijk een lager tarief rekenen dan collega's in loondienst voor wie diens werkgever wél kosten maakt voor bijvoorbeeld loondoorbetaling bij ziekte en de WIA. Met de BAZ wil de overheid oneerlijke concurrentie tussen werknemers en zelfstandigen en tussen zelfstandigen onderling tegengaan.

De verplichte aov is er naar verwachting niet vóór 2030. Toch is dit het moment voor jou als adviseur om je klanten te helpen met inzicht, overzicht en advies.